Δημοτική Ενότητα Ελασσόνας

Η ενότητα της έδρας του Δήμου, με την πόλη της Ελασσόνας και 13 οικισμούς, 10.965 κατοίκους (2011) και πλήθος μνημείων και φυσικών τοπίων.

Δημοτική Ενότητα Ελασσόνας

Η Δημοτική Ενότητα Ελασσόνας περιλαμβάνει:

  • Δ.Κ. Ελασσόνας – οικισμοί Ελασσόνα, Αγιονέρι, Αετοράχη, Μικρό Ελευθεροχώρι
  • Τ.Κ. Βαλανίδας – οικισμοί Βαλανίδα, Κλεισούρα
  • Τ.Κ. Γαλανόβρυσης – οικισμός Γαλανόβρυση
  • Τ.Κ. Δρυμού – οικισμός Δρυμός
  • Τ.Κ. Ευαγγελισμού – οικισμός Ευαγγελισμός
  • Τ.Κ. Κεφαλόβρυσου – οικισμός Κεφαλόβρυσο
  • Τ.Κ. Παλαιοκάστρου – οικισμός Παλαιόκαστρο
  • Τ.Κ. Στεφανόβουνου – οικισμοί Στεφανόβουνο, Λεύκη

Σύμφωνα με την απογραφή του 2011, ο μόνιμος πληθυσμός ανέρχεται σε 10.965 κατοίκους. Η οικονομία στηρίζεται κυρίως στη γεωργία και την κτηνοτροφία, στη μεταποίηση κτηνοτροφικών προϊόντων, καθώς και στον αναπτυσσόμενο τριτογενή τομέα (εμπόριο, ξενοδοχεία, εστίαση) στην Ελασσόνα.

Ελασσόνα

Η πόλη είναι χτισμένη αμφιθεατρικά στους πρόποδες λόφων, στη νότια πλευρά του Ολύμπου. Ο ποταμός Ελασσονίτης χωρίζει την παλιά πόλη (Βαρόσι) από τη νέα· τρεις γέφυρες και ένα παλιό τοξωτό γεφύρι τις συνδέουν. Είναι συγκοινωνιακός κόμβος και απέχει 38 χλμ. από τη Λάρισα. Έχει 7.234 κατοίκους (2011). Αξιοθέατα:

  • Ιερά Μονή Παναγίας Ολυμπιώτισσας (13ος αιώνας)
  • Το μονότοξο γεφύρι του 13ου αιώνα
  • Μουσείο Φυσικής Ιστορίας, Πνευματικό Κέντρο και Μουσείο Εθνικής Αντίστασης
  • Η λίμνη του Κεφαλόβρυσου και ο δασικός δρόμος από την Ολυμπιώτισσα προς τον Δρυμό

Αγιονέρι

Παλαιότερη ονομασία Τσέρνιλο. Απέχει 6 χλμ. από την Ελασσόνα και έχει 31 κατοίκους, που καλλιεργούν καπνό και σιτηρά και ασχολούνται με την κτηνοτροφία. Στην περιοχή κατασκευάζεται αρδευτικό φράγμα.

Αετοράχη

Παλαιότερη ονομασία Βελεσνίκο. Βρίσκεται 11 χλμ. νότια της έδρας και έχει 77 κατοίκους. Αξίζει η θέα προς τον κάμπο, το πευκοδάσος και τα εξωκκλήσια του Αγίου Γεωργίου και του Αγίου Νικολάου.

Μικρό Ελευθεροχώρι

Παλαιότερη ονομασία Λευτεροχωράκι. Βρίσκεται 8 χλμ. βορειοανατολικά της Ελασσόνας και έχει 317 κατοίκους. Αξιοθέατα είναι ο ναός της Αγίας Παρασκευής (1855), το εξωκκλήσι του Αγίου Αθανασίου και πευκοδάσος 35 στρεμμάτων στη θέση Τούμπανος.

Βαλανίδα

Βρίσκεται 15 χλμ. βορειοανατολικά της Ελασσόνας και έχει 441 κατοίκους. Αξιοθέατα είναι ο ναός των Αγίων Αναργύρων (1647), η βασιλική της Αγίας Τριάδας (1861) και η πεζοπορική διαδρομή στο φαράγγι της Χράπας (περίπου 4 χλμ.). Υπάρχει καταβόθρα, δύσκολα επισκέψιμη λόγω κατολισθήσεων, ενώ κατά μήκος του μονοπατιού βρίσκονται τα ερείπια της Μονής της Παναγίας.

Κλεισούρα

Βρίσκεται 24 χλμ. βορειοδυτικά της Ελασσόνας και έχει 109 κατοίκους. Ο ναός των Αγίων Πέτρου και Παύλου (1959) χτίστηκε με δαπάνες ξενιτεμένων κατοίκων.

Γαλανόβρυση

Απέχει 4 χλμ. από την έδρα και έχει 426 κατοίκους. Διαθέτει Αγροτικό – Λαογραφικό Μουσείο.

Δρυμός

Παλαιότερη ονομασία Δρυάνο. Βρίσκεται 8 χλμ. βόρεια της Ελασσόνας και έχει 588 κατοίκους. Αξιοθέατα είναι ο ναός του Προφήτη Ηλία (1810, ανακατασκευασμένος μετά τις ζημιές του 1987), το δάσος με κυπαρίσσια και πεύκα «Κλαδέρι», η πέτρινη βρύση στο Πηγαδούλι, το μονοπάτι προς την Ελασσόνα μέσα από τη ρεματιά Κουραδιάρη (30–45 λεπτά), σημείο απογείωσης αλεξίπτωτου πλαγιάς και μικρό φράγμα στη θέση «Παπά Βίρος».

Ευαγγελισμός

Βρίσκεται 8 χλμ. νοτιοδυτικά της Ελασσόνας, στις όχθες του Τιταρήσιου, και έχει 716 κατοίκους. Αξιοθέατα είναι ο ναός του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, το εξωκκλήσι του Αγίου Αθανασίου και το κοντινό δάσος Ψηλοράχη.

Κεφαλόβρυσο

Βρίσκεται 12 χλμ. δυτικά της Ελασσόνας και έχει 263 κατοίκους. Είναι γνωστό για τις φράουλες και τα κηπευτικά του. Αξιοθέατα είναι η λίμνη «Μάτι» και σπήλαιο μήκους περίπου 1.800 μ., που ανακαλύφθηκε το 1995 και ερευνάται.

Παλαιόκαστρο

Βρίσκεται 16 χλμ. νοτιοδυτικά της Ελασσόνας και έχει 266 κατοίκους. Είναι χτισμένο πάνω στα ερείπια της αρχαίας Μονδαίας, από την οποία σώζονται δύο κάστρα· ο χώρος είναι κηρυγμένος αρχαιολογικός. Καταβόθρα που εντοπίστηκε το 1995 αναμένει μελέτη. Στον οικισμό υπάρχουν ναοί του 19ου αιώνα, ενώ σε απόσταση 1,5–2 χλμ. βρίσκεται το εξωκκλήσι του Αγίου Αθανασίου.

Στεφανόβουνο

Βρίσκεται 4 χλμ. νοτιοανατολικά της Ελασσόνας και έχει 485 κατοίκους. Διαθέτει Αγροτικό – Λαογραφικό Μουσείο, ενώ αξίζει μια επίσκεψη ο λόφος και το εξωκκλήσι του Προφήτη Ηλία μέσα σε πευκόδασος.

Λεύκη

Πολύ μικρός οικισμός με 12 κατοίκους.